Cách chia lại ổ cứng Win 11 an toàn không mất dữ liệu

Ổ C đầy, cài thêm phần mềm là báo đỏ, muốn tách ổ riêng để chứa dữ liệu mà không biết bắt đầu từ đâu? Bạn hoàn toàn có thể chia lại ổ cứng Win 11 ngay trên máy, không cần cài thêm phần mềm rườm rà và vẫn giữ nguyên dữ liệu nếu làm đúng cách. Bài này mình sẽ hướng dẫn bạn từng bước, từ dễ đến nâng cao, để chủ động sắp xếp lại dung lượng ổ đĩa cho hợp lý. Cứ bình tĩnh làm theo, chia lại ổ cứng Win 11 không hề khó như bạn nghĩ.

Khi nào cần chia lại ổ cứng Win 11?

Rất nhiều bạn dùng laptop một thời gian mới chợt nhận ra: ổ C đỏ lòm, báo gần đầy, còn ổ D thì trống trơn hoặc thậm chí... chẳng có ổ D nào cả. Đây là lúc bạn nên nghĩ đến việc chia lại ổ cứng Win 11 để tối ưu lại dung lượng. Việc này không chỉ giúp máy chạy thoải mái hơn mà còn dễ quản lý dữ liệu, đỡ đau đầu khi cài lại Windows.

Hai lý do phổ biến nhất khiến người dùng muốn chia lại ổ cứng là: thứ nhất, ổ C bị đầy không còn chỗ cài phần mềm, update Windows, khiến máy chậm hẳn đi, hay báo lỗi, thậm chí không update được. Thứ hai, bạn muốn tách riêng một ổ dữ liệu (thường là D hoặc E) để lưu tài liệu, hình ảnh, video. Khi sau này cần cài lại Windows, chỉ cần format ổ C, còn ổ dữ liệu vẫn an toàn, không sợ mất file quan trọng. Đây cũng là thói quen rất tốt để sao lưu và sắp xếp công việc rõ ràng.

Ngoài ra, chia lại ổ cứng Win 11 còn hữu ích nếu bạn dùng chung máy cho nhiều mục đích: một ổ cài phần mềm làm việc, một ổ cho game, một ổ chuyên lưu file học tập hoặc backup. Nhờ đó, bạn dễ kiểm soát dung lượng, dọn dẹp máy, tránh tình trạng mọi thứ dồn hết vào ổ C rồi đến lúc đầy mới cuống lên xử lý.

Chia lại ổ cứng win 11 bằng Disk Management

Disk Management là công cụ chia ổ đĩa có sẵn trong Windows, đủ dùng cho hầu hết nhu cầu cơ bản như thu nhỏ ổ C và tạo thêm ổ mới. Ưu điểm là không cần cài thêm phần mềm, thao tác trực quan, nếu làm đúng thì gần như không ảnh hưởng đến dữ liệu đang có. Với người mới, đây là cách nên thử đầu tiên khi muốn chia lại ổ cứng Win 11.

Quy trình cơ bản sẽ gồm hai bước: trước tiên là thu nhỏ (shrink) ổ C để tạo ra một vùng trống chưa được phân vùng gọi là Unallocated. Sau đó, từ vùng trống này, bạn tạo một ổ đĩa mới (D hoặc E) với hệ thống tập tin NTFS để sử dụng bình thường. Trước khi làm, nên đóng hết phần mềm đang chạy, đặc biệt là các tác vụ nặng, và đảm bảo laptop còn nhiều pin hoặc cắm sạc để tránh đang chia ổ lại mất điện giữa chừng.

Thu nhỏ ổ C để tạo vùng trống

Để thu nhỏ ổ C bằng Disk Management, bạn làm lần lượt từng bước như sau:

1. Chuột phải vào nút Start trên thanh taskbar (hoặc nhấn tổ hợp phím Windows + X) rồi chọn Disk Management.
2. Cửa sổ Disk Management hiện ra, bạn tìm đúng ổ hệ thống (thường là ổ C, ký hiệu Boot, Page File, Crash Dump, Primary Partition).
3. Chuột phải vào ổ C và chọn Shrink Volume....
4. Hệ thống sẽ tính toán và hiện ra cửa sổ mới. Ở dòng Enter the amount of space to shrink in MB, bạn nhập dung lượng muốn tách ra.
5. Ví dụ: nếu muốn tách 50GB, bạn nhập 51200 (vì 1GB ≈ 1024MB).
6. Kiểm tra lại các thông tin, sau đó bấm Shrink và chờ Windows xử lý.

Sau khi hoàn tất, bạn sẽ thấy bên cạnh ổ C xuất hiện một vùng màu đen ghi là Unallocated với dung lượng đúng bằng số MB vừa nhập. Lúc này, dữ liệu trong ổ C vẫn giữ nguyên, chỉ là dung lượng khả dụng của ổ C đã giảm đi và phần đó được chuyển sang vùng trống để chuẩn bị tạo ổ mới. Nếu bạn thấy phần Size of available shrink space (dung lượng có thể thu nhỏ) ít hơn mong muốn thì đọc tiếp phần sửa lỗi Shrink bên dưới.

Tạo ổ D mới từ vùng trống

Sau khi đã có vùng Unallocated, bước tiếp theo là tạo ổ đĩa mới từ vùng trống đó. Bạn làm theo trình tự sau:

1. Trong cửa sổ Disk Management, tìm vùng màu đen có chữ Unallocated vừa tạo.
2. Chuột phải vào vùng Unallocated đó, chọn New Simple Volume....
3. Cửa sổ New Simple Volume Wizard hiện ra, bấm Next.
4. Ở bước Specify Volume Size, bạn có thể giữ nguyên dung lượng tối đa (nếu muốn dùng toàn bộ vùng trống cho một ổ) hoặc nhập số nhỏ hơn nếu muốn chia vùng này thành nhiều ổ sau. Xong bấm Next.
5. Tại bước Assign Drive Letter or Path, chọn ký tự ổ đĩa, thường là D (nếu chưa dùng) hoặc E, F... rồi bấm Next.
6. Ở bước Format Partition, nên chọn:

• File system: NTFS
• Allocation unit size: Default
• Volume label: Đặt tên ổ, ví dụ: DATA, WORK, GAME...

Tích vào Perform a quick format để format nhanh, sau đó bấm Next rồi Finish.

Đợi vài giây, ổ mới sẽ xuất hiện trong File Explorer (This PC) với tên và ký tự ổ đĩa mà bạn đã chọn. Từ giờ, bạn có thể chuyển tài liệu, hình ảnh, video, file cài đặt sang ổ mới để giải phóng bớt cho ổ C. Đây là cách chia lại ổ cứng Win 11 nhanh gọn, an toàn cho người không rành kỹ thuật.

Chia lại ổ cứng Win 11 bằng lệnh Diskpart

Nếu bạn thích gõ lệnh hoặc Disk Management bị lỗi, không thực hiện được thao tác thu nhỏ, thì có thể dùng công cụ dòng lệnh Diskpart. Đây là tiện ích quản lý phân vùng mạnh mẽ được tích hợp sẵn trong Windows, cho phép bạn chia lại ổ cứng Win 11 khá linh hoạt. Tuy nhiên, vì Diskpart thao tác trực tiếp lên ổ đĩa nên bạn phải gõ lệnh thật cẩn thận, chọn đúng ổ, đúng volume, tránh nhầm lẫn.

Trước khi làm, nên sao lưu bớt các dữ liệu quan trọng sang ổ khác hoặc lên cloud (OneDrive, Google Drive...) đề phòng trường hợp thao tác sai. Đồng thời đóng toàn bộ ứng dụng đang mở, đặc biệt là phần mềm diệt virus, chương trình ghi đĩa, hoặc ứng dụng đang đọc/ghi dữ liệu lớn trên ổ C.

Các bước dùng Diskpart để thu nhỏ ổ và tạo vùng trống

Để dùng Diskpart chia lại ổ cứng Win 11, bạn thực hiện như sau:

1. Nhấn Windows, gõ PowerShell, sau đó chuột phải vào Windows PowerShell và chọn Run as administrator (chạy với quyền Admin).
2. Trong cửa sổ PowerShell, gõ lệnh:

• diskpart rồi nhấn Enter để mở công cụ Diskpart.

1. Gõ:

• list disk rồi nhấn Enter để liệt kê các ổ đĩa vật lý. Thông thường, ổ cứng chính của bạn là Disk 0.

1. Gõ:

• select disk 0 rồi nhấn Enter để chọn ổ đĩa chứa Windows (trong đa số trường hợp là disk 0).

1. Gõ tiếp:

• list volume để liệt kê các phân vùng (volume) trên ổ đĩa.

1. Xác định ổ C trong danh sách (dựa vào cột Letter và Label), ví dụ là Volume 3. Sau đó gõ:

• select volume 3 (thay số 3 bằng số volume tương ứng với ổ C trên máy bạn) và nhấn Enter.

1. Bây giờ để thu nhỏ ổ C, bạn gõ lệnh:

• shrink desired=51200

Trong đó 51200 là dung lượng muốn thu nhỏ tính bằng MB (tương đương khoảng 50GB). Bạn có thể thay đổi giá trị này cho phù hợp nhu cầu.

1. Đợi Diskpart báo đã thu nhỏ thành công. Sau đó gõ:

• exit để thoát Diskpart
• exit thêm lần nữa để đóng PowerShell nếu muốn.

Sau bước này, bạn đã có một vùng Unallocated giống như khi dùng Disk Management để Shrink. Để tạo ổ mới từ vùng trống đó, cách an toàn và dễ thao tác nhất là quay lại dùng Disk Management: mở lại Disk Management, chuột phải vào vùng Unallocated > New Simple Volume... rồi làm giống hệt các bước tạo ổ D mới ở phần trên. Kết hợp Diskpart và Disk Management như vậy giúp bạn kiểm soát được quá trình chia lại ổ cứng Win 11 vừa linh hoạt vừa trực quan.

Sửa lỗi Shrink Volume bị giới hạn không thu nhỏ được nhiều

Một tình huống rất hay gặp khi chia lại ổ cứng Win 11 là Disk Management cho phép thu nhỏ rất ít, dù ổ C còn trống nhiều. Ví dụ ổ C còn hơn 150GB trống nhưng mục Size of available shrink space chỉ cho Shrink khoảng 20-30GB. Nhìn qua tưởng lỗi, nhưng thật ra nguyên nhân là do các file hệ thống "không thể di chuyển" đang nằm ở cuối phân vùng.

Những file này thường là pagefile (bộ nhớ ảo), system restore points (điểm khôi phục hệ thống), file hibernate... Windows không tự ý dời chúng đi xa nên Disk Management không thể thu nhỏ quá phần đó. Để khắc phục và thu nhỏ được nhiều hơn, bạn có thể thử các cách sau: tắt tạm System Restore, chống phân mảnh (defrag) ổ C, rồi Shrink lại. Trong trường hợp vẫn không được như ý, dùng phần mềm bên thứ ba như MiniTool Partition Wizard là lựa chọn hiệu quả và an toàn hơn.

Cách tắt System Restore và chống phân mảnh trước khi Shrink

Bạn có thể tối ưu lại ổ C trước khi Shrink để nới rộng dung lượng có thể thu nhỏ:

1. Tắt tạm System Restore:

• Nhấn Windows, gõ Create a restore point và mở kết quả tương ứng.
• Ở tab System Protection, chọn ổ C rồi bấm Configure....
• Chọn Disable system protection, bấm Apply rồi OK.
• Thao tác này sẽ xóa các điểm khôi phục cũ, giúp giải phóng không gian và giảm file cố định ở cuối ổ.

1. Chống phân mảnh (Defragment) ổ C:

• Nhấn Windows, gõ Defragment and Optimize Drives và mở lên.
• Chọn ổ C, bấm Optimize và chờ quá trình hoàn tất.
• Sau khi xong, khởi động lại máy.

1. Quay lại Disk Management và thử Shrink Volume lại với ổ C xem dung lượng khả dụng đã tăng lên chưa.

Nếu sau tất cả bước trên mà bạn vẫn bị giới hạn Shrink, hãy cân nhắc dùng phần mềm như MiniTool Partition Wizard (bản miễn phí). Phần mềm này cho phép bạn kéo thả để thay đổi kích thước phân vùng linh hoạt hơn Disk Management, ít bị giới hạn bởi file hệ thống nằm cuối ổ. Khi sử dụng, chỉ cần tải đúng bản chính thức, đọc kỹ hướng dẫn, chọn đúng ổ đĩa trước khi thao tác là được.

Vì sao nên dùng Windows bản quyền khi chia ổ?

Trong quá trình chia lại ổ cứng Win 11, việc hệ thống hoạt động ổn định, không crash giữa chừng là cực kỳ quan trọng. Với Windows lậu, lỗi vặt, thiếu bản vá, mất quyền một số tính năng quản lý đĩa có thể khiến Disk Management hoạt động không như mong muốn, thậm chí gây lỗi phân vùng. Ngược lại, khi dùng Windows 11 Pro bản quyền, bạn được cập nhật đầy đủ, các công cụ như Disk Management, Diskpart, System Restore... đều chạy đúng thiết kế và ít gặp lỗi khó hiểu.

Nếu bạn đang dùng Windows không rõ nguồn gốc, nên cân nhắc kích hoạt bằng key win 11 pro chính hãng. Chi phí một lần nhưng đổi lại bạn có hệ thống ổn định, bảo mật tốt, cập nhật liên tục và toàn quyền sử dụng các tính năng quản lý đĩa, mã hóa, bảo vệ dữ liệu. Điều này rất đáng giá, nhất là với những ai thường xuyên phải làm việc với dữ liệu quan trọng, không thể mạo hiểm chỉ vì vài lỗi linh tinh của Windows lậu.

Phân chia dung lượng ổ cứng hợp lý

Chia lại ổ cứng Win 11 không chỉ là tạo thêm ổ mới, mà quan trọng là chia sao cho hợp lý để dùng lâu dài không bị thiếu chỗ. Một nguyên tắc chung là: ổ C phải đủ rộng cho Windows, phần mềm, và các bản cập nhật trong tương lai; còn lại chia cho ổ dữ liệu (D, E...). Nếu ổ C quá nhỏ, chỉ vài chục GB, bạn sẽ sớm gặp cảnh liên tục dọn rác, xóa phần mềm mà vẫn đỏ ổ.

Với máy dùng SSD 256GB, một cấu hình khá hợp lý là: ổ C khoảng 120GB, ổ D khoảng 136GB (số thực tế có thể chênh lệch chút do cách Windows tính dung lượng). 120GB cho ổ C đủ để cài Windows 11, bộ Office, trình duyệt, vài phần mềm đồ họa nhẹ, một số game vừa phải và vẫn còn chỗ trống để Windows update thoải mái. Phần còn lại, bạn dành cho ổ D để chứa tài liệu, hình ảnh, video, file cài đặt và backup.

Nếu bạn dùng SSD 512GB, có thể chia: ổ C khoảng 150GB, còn lại khoảng 362GB làm ổ D. Với 150GB, bạn có thể cài nhiều phần mềm nặng, vài game dung lượng lớn mà vẫn dư không gian. Ổ dữ liệu 362GB đủ rộng để chứa các file công việc, thư viện ảnh, video, và sao lưu các dự án quan trọng. Dù chia thế nào thì ổ C cũng nên có tối thiểu 80-100GB, tuyệt đối đừng để ổ C dưới mức này, vì Windows 11 ngày càng nặng, cộng thêm file update, file tạm sẽ nhanh chóng làm ổ đầy.

Ngoài ra, bạn có thể tuỳ biến theo nhu cầu: nếu ít lưu dữ liệu mà chủ yếu cài game, hãy ưu tiên nhiều cho ổ C; ngược lại, nếu chỉ cài vài phần mềm cơ bản mà lưu nhiều tài liệu, ảnh, video thì mạnh dạn để ổ D rộng hơn. Điểm mấu chốt là luôn chừa trống ít nhất 20-25% dung lượng cho mỗi ổ (đặc biệt là ổ C) để hệ thống hoạt động mượt mà, không bị chậm do đầy ổ.

Kết luận

Tóm lại, bạn hoàn toàn có thể chia lại ổ cứng Win 11 ngay trong hệ thống bằng Disk Management mà không cần đến phần mềm thứ ba, chỉ cần làm từng bước cẩn thận là dữ liệu vẫn an toàn. Khi gặp giới hạn Shrink hoặc lỗi khó chịu, MiniTool Partition Wizard bản miễn phí là lựa chọn thay thế rất đáng tin cậy, giúp bạn điều chỉnh phân vùng linh hoạt hơn. Để mọi thao tác quản lý ổ đĩa ổn định, lâu dài, đừng quên kích hoạt Windows bằng key win 11 pro chính hãng, vừa an tâm về bảo mật, vừa khai thác tối đa sức mạnh của Windows 11.